Tiroit Hastalıkları Bölümü Prof. Dr. Adnan İşgör tarafından hazırlanmıştır.
TİROİT HASTALIKLARI

Tiroit bezinin ağırlığı ne kadardır ve hangi önemli yapılarla komşuluğu vardır?
Yeni doğan bir çocukta yaklaşık 1,5 gram ağırlığında olup 16 yaşına kadar yavaş yavaş büyüyerek erişkinlerde ortalama 20 gram ağırlığına ulaşır. Tiroit yüzeyden derine doğru cilt, cilt altı, boyun zarları ve çeşitli kaslar tarafından örtülüdür. Bu nedenle zayıf kişiler hariç, normal büyüklükteki tiroit çoğu kez elle hissedilemez. Her iki yanında ana boyun damarları, arkada nefes ve yemek borusu vardır. En önemli komşuları ise ses tellerine ( vokal kord ) giden sinirler ( laringeal sinir ) ve paratiroit bezleridir ( Resim 2 ).
Ses tellerine giden sinirler:
Üst ve alt sinirler olarak ikiye ayrılır. Bu sinirler hem sağda hem de solda vardır (Resim 2). Alt sinirler sesin çıkmasında ve soluk alıp vermede önemli rol üstlenirken üst sinirler sesin tarzını belirler. Bunları birer örnekle açıklayacak olursak; Sağdaki alt sinir hasar görürse ses kısıklığı ortaya çıkar, hem sağ hem de sol alt sinir hasar görürse ses hiç çıkmayabilir ve ses telleri kapalı kalacağı için kişi soluyamaz. Üst sinirlerden biri veya her ikisinin hasar görmesi durumunda ise hasta tiz sesleri çıkaramaz. Bu nedenle üst sinirlere yüksek nota siniri adı da verilmiştir. Ünlü soprano Galli Curci’nin üst sinirleri zedelendiği için tiz sesleri çıkaramaz olmuş ve bu sinire o tarihten itibaren Galli Curci siniri adı verilmiştir. Ancak daha sonraki bölümlerde değinileceği gibi deneyimli cerrahlar tarafından yapılan ameliyatlarda bu sinirlerin hasar görme şansı yok denecek kadar azdır.
Kendi deneyimlerime göre hastaların bu durumdan ürkmelerine gerek yoktur.
Paratiroitler:
Tiroit bezinin yaklaşık arka dış kısmına yerleşmiş olan bu bezler her iki tarafa ikişer tane olmak üzere toplam 4 tanedir ve her biri mercimek tanesi büyüklüğündedir. Paratiroitlerin en önemli görevi vücuttaki kalsiyumun uygun şekilde dağılımını düzenlemektir. Fazla veya az işlev görmesi başta kemikle ve kas sistemi olarak bir çok yapıda bozukluklara yol açabilir. Tiroit ameliyatlarındaki önemi ise ameliyat sırasında hasar görebilmesidir. Ancak bu bezlerden birinin sağlam kalması yeterlidir.
Yine deneyimli cerrahlar tarafından yapılan tiroit ameliyatlarında paratiroitlerle ilgili yok denecek kadar az sorun çıkmaktadır.
Konunun Devamı