
| 
| |
|
|
Psöriyatik Artrit
Psöriyatik artrit,
kronik bir cilt ve tırnak hastalığı olan sedef hastalığıyla
(psöriyazis) birlikte görülen bir iltihabi artrit tipidir. Bu
hastalığın beş tipi vardır:
- Öncelikle el ve ayak parmaklarındaki küçük
eklemleri tutan artrit
- Kol ve bacaklardaki eklemleri tutan asimetrik
artrit
- Romatoid artrite (iltihaplı romatizmaya)
benzeyen simetrik poliartrit (çok sayıda eklemi tutan
artrit)
- Nadir fakat ekleme son derece zarar veren ve
şeklini bozan bir tip olan artritis mutilans
- Sakroiliyak (omurgayla kalça kemiğini birbirine
bağlayan eklem) eklemin ve omurganın artriti (psöriyatik
spondilit)
Bu artrit tiplerinin her
birinin hangi sıklıkta görüldüğünü belirlemek zordur. Aynı hastada
zamanla artritin tipi değişebilir ve bazı hastalarda birden fazla
tip bir arada görülebilir. Bazen artrite ek olarak gözde ya da
bağların ve tendonların (kasın kemiğe tutunduğu yapı) kemiğe
yapıştığı yerde, örneğin topukta, iltihaplanma vardır, ikinci
durumda o bölgede ağrı ortaya çıkar.
Nedeni Tam
nedeni bilinmemektedir, fakat bağışıklık, genetik ve çevresel
faktörlerin birlikte etki ettiklerinden şüphe edilmektedir.
Psöriyatik artritli hastaların %40'a varan bir bölümünün ailelerinde
psöriyazis ya da artrit öyküsü vardır.
Sağlık
üzerindeki etkisi
- Psöriyatik artrit ABD'de bulunan 3 milyon
psöriyazis hastasının en az %10'unda görülmektedir.
- Kadınlarda ve erkeklerde eşit sıklıkta
görülmekte ve genellikle 30-50 yaşları arasında başlamaktadır,
fakat çocuklukta da başlayabilir.
- Psöriyatik artrit, hastaların %15'e kadar bir
kısmında psöriyazis tanısı konulmadan önce
başlayabilir.
Tanı Kesin bir
tanı konulmadan önce, psöriyazis için karakteristik olan cilt ve
tırnak değişiklikleri gösterilmelidir. Bazı hastalarda sedimentasyon
yüksekliği, hafif anemi ve kan ürik asit düzeyi yüksekliği
bulunabilir. Gut olmadığı kanıtlanmalıdır.
Tedavi Psöriyatik
artritin tedavisi başlangıçta steroid olmayan antiinflamatuvar
ilaçlardan ibarettir, fakat artrit bu ilaçlara yanıt vermezse
metotreksat kullanılması gekebilir. Antimalariyal (sıtma tedavisinde
kullanılan) bir ilaç olan hidroksiklorokin de etkili olabilir fakat
bazı hastalarda bu ilaçla psöriyaziste alevlenme görülebilir.
Sulfasalazin adlı ilaç bazı psöriyatik artrit hastalarında çok
faydalı olmaktadır. Hastalığın ağır şekillerinde azatioprin
kullanılabilir.
Doğrudan eklemin için uygulanan
kortikosteroid enjeksiyonları faydalı olabilir. Son zamanlarda
siklosporin ile iyi sonuçlar alınmaktadır, fakat bu ilacın böbrek
üzerinde yan etkileri olduğu için, diğer tedavilere cevap vermeyen
ilerleyici hastalıkta kullanılmalıdır. Uygun egzersizler çok
önemlidir. Eklem harabiyeti gelişen hastalarda cerrahinin yararı
olabilir.
|
|
|